JUVENALIS, — De Satiren. Vertaald door M. d'Hane-Scheltema.

Ambo / Atheneum Polak & Van Gennep, Baarn / Amsterdam, 2003. 2nd rev.ed. 259p. Paperback. Nice copy. Like new. 'In Dantes 'Divina Commedia' bevindt de Latijnse satirische dichter Juvenalis (65-130 na Chr.) zich, samen met veel andere grote klassieken, in het voorgeborchte van de hel, de limbus. Vergilius, die Dante rondleidt, legt uit dat daar niet de zondaars zitten, maar de ongedoopten die niets misdaan hebben: 'Zonder hoop leven wij in verlangen.' Dante kende Juvenalis waarschijnlijk alleen uit aforismen en spreekwoordenverzamelingen, maar zijn karakterisering van de stemming 'in limbo' is heel wel toepasbaar op iedere satiricus van het type dat Juvenalis vertegenwoordigt: veel verlangen, maar geen hoop. Romantici avant la lettre, op zoek naar de verloren tijd. Juvenalis was in velerlei opzich de Gerrit Komrij van zijn dagen. Zijn werk bestaat uit 16 in epische maat (hexameter) geschreven gedichten, die in lengte variëren tussen ongeveer 170 en 360 verzen. (...) De vertaalster heeft helaas soms de neiging om het uiterst beeldende en met opzet choquerende taalgebruik van Juvenalis wat af te zwakken, vaak door te abstraheren. (...) Kenmerk van de satire als typisch Romeins literair genre - de theoreticus Quintilianus wijst erop dat Grieken het niet kenden - is, naast de versvorm, de vrijmoedig kritische instelling van (de persona van) de dichter binnen een abrupte afwisseling van alledaagse onderwerpen. Ook stilistisch wordt een spel gespeeld van heftige contrasten: als Komrij behandelt de satiricus trivialia in zeer hooggestemde bewoordingen, hij deinst niet terug voor obscene taal of voor uitdrukkingen die anderszins ondichterlijk zijn. De absurde metafoor is zeer in zwang,de syntaxis vaak gedurfd. (...) Frequent zijn verder de uitroep, de retorische vraag en het kernachtige gezegde, de 'sententia', die Juvenalis tot een zo vaak aangehaald schrijver van gevleugelde woorden heeft gemaakt. (...) Eerder dan voor de satiricus of de historicus pleit ik voor Juvenalis de dichter. Hij is een weergaloos stilist, die in enkele regels heel concrete sistuaties weet op te roepen, al veer meer dan twintig eeuwen een kenmerk van alle goede poëzie.' (W. HOTTENTOT in Vrij Nederland, 18 mei 1985).